Greek English French German Italian Portuguese Russian Spanish
You are here: Home ΕΚΘΕΣΕΙΣ Ομαδικές Εκθέσεις 2010 Ερυσίχθων: Σύγχρονη Ανάγνωση του Μύθου, Πολιτιστικό Κέντρο του Δήμου Ελευσίνας “Λεων. Κανελλόπουλος”, Ελευσίνα

2010 Ερυσίχθων: Σύγχρονη Ανάγνωση του Μύθου, Πολιτιστικό Κέντρο του Δήμου Ελευσίνας “Λεων. Κανελλόπουλος”, Ελευσίνα

Διάρκεια: 5 Ιουλίου - 3 Οκτωβρίου 2010

Στο πλαίσιο του προγράμματος ΔΑΣΟΣ-ΖΩΗ-ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ της Ακαδημίας Αθηνών και του Μουσείου Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας και υπό την αιγίδα του Προέδρου της Δημοκρατίας πραγματοποιείται εικαστική έκθεση «Ερυσίχθων, σύγχρονη ανάγνωση του μύθου».

Οργάνωση:

Κέντρoν Ερεύνης της Ελληνικής Λαογραφίας της Ακαδημίας Αθηνών σε συνεργασία με το Δήμο Ελευσίνας και με χορηγία του Τιτάν.

Συντονισμός:

Αικατερίνη Πολυμέρου-Καμηλάκη, Διευθύντρια,

Κέντρoν Ερεύνης της Ελληνικής Λαογραφίας της Ακαδημίας Αθηνών

 

Επιμέλεια έκθεσης:

Λουίζα Καραπιδάκη, μόνιμη συνεργ. του Κέντρου Λαογραφίας

 

Βοηθοί επιμελήτριες:

Ελευθερία Καμπιτάκη, Φανιώ Μιχαλοπούλου


Το Σκεπτικό της Έκθεσης

Συνήθως λέμε ότι «η φύση τιμωρεί». Όμως η φύση δεν έχει συναισθήματα για να θυμώνει και να τιμωρεί. Αυτό που φαίνεται σε μας σαν τιμωρία είναι η αντίδραση που προκαλούν οι ενέργειές μας, όταν διαταράσσουν την ισορροπία των στοιχείων της. Οι παρεμβάσεις του ανθρώπου, όταν αυτές κατευθύνονται από την πλεονεξία, την αδηφαγία και την απερισκεψία είναι επικίνδυνες, είτε πρόκειται για την καταστροφή ενός δάσους ή ενός αλσυλίου, είτε για την μόλυνση της ατμόσφαιρας, των ποταμών και των θαλασσών.

 

Ο πρωτόγονος άνθρωπος, αντιμέτωπος με τα στοιχεία της φύσης τα θεοποίησε και απέδιδε σ’ αυτά τιμές για να τα εξευμενίσει. Όσο οι γνώσεις του για το φυσικό του περιβάλλον αυξάνονταν ανακάλυπτε πως έπρεπε να το προστατεύσει για να είναι φιλικό μαζί του. Έτσι ζωτικά στοιχεία για την επιβίωσή του αφιέρωνε σε θεότητες, που λάτρευε με εκδηλώσεις και προστάτευε με την απόδοση ιερότητας. Έτσι δάση και άλση αφιερώνονταν σε θεότητες, τα δένδρα είχαν ψυχή, που τα προστάτευε (Δρυάδες, Αμαδρυάδες, Δενδρίτες θεούς), οι πηγές, τα ποτάμια, οι λίμνες είχαν τις νεράιδες, τις νύμφες, τις λάμιες που απέτρεπαν τον επίδοξο πλεονέκτη να επωφεληθεί, υπονομεύοντας το μέλλον των επόμενων γενεών. Ο μύθος του Θεσσαλού Ερυσίχθονα, που διασώζει στον ύμνο στη Δήμητρα ο ποιητής Καλλίμαχος, δείχνει πως οι αρχαίοι μας πρόγονοι είχαν αντιληφθεί ότι ο άνθρωπος απέναντι στην φύση πρέπει να είναι προσεκτικός και ευσεβής, γιατί θα υποστεί αργά ή γρήγορα τις συνέπειες των δικών του ενεργειών, αφού είναι αλληλένδετη με τον κύκλο της ζωής του. Ο Ερυσίχθων ήταν ένας πλεονέκτης, βέβηλος και ασεβής άνθρωπος. Μία μέρα βάλθηκε να κόψει ένα ιερό δένδρο της Δήμητρας. Παρά τις παρακλήσεις και τις προειδοποιήσεις της νύμφης που το κατοικούσε, αυτός αποτελείωσε το δέντρο. Για τιμωρία του η Δήμητρα του έστειλε ακόρεστη πείνα που δεν ικανοποιούνταν με τίποτα. Έφαγε ό,τι είχε και δεν είχε, ξόδεψε όλα του τα πλούτη για να αγοράσει όλα τα αγαθά της και να τα φάει. Πούλησε την ίδια του την κόρη, την μάγισσα Μήστρα, για να αγοράσει τροφή. Τέλος έφαγε και τα ίδια του τα μέλη και πέθανε, χωρίς ποτέ να ικανοποιήσει την πείνα του. Ο μύθος συμβολίζει την αδηφαγία, την αλόγιστη εκμετάλλευση των φυσικών πόρων, που χωρίς μέτρο καταναλώνει ακόρεστα και πάνω από τις φυσιολογικές του ανάγκες, στερώντας το μέλλον των παιδιών του και όλων των ζωντανών της φύσεως - τις μορφές των οποίων παίρνει διαδοχικά η κόρη του - και τελικά τρώει τις ίδιες τις σάρκες του και οδηγείται στον αφανισμό.

 

 

ΔΑΣΟΣ – ΖΩΗ - ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

 

Χαιρετισμός του Δημάρχου Ελευσίνας Γιώργου Αμπατζόγλου

Ακαδημία Αθηνών, 14 Μαΐου 2010

 

Η σύγχρονη πραγματικότητα αποτελεί μια πρόκληση για το μέλλον μας.

Μια πρόκληση γιατί η ανάπτυξη χωρίς όρια και φραγμούς, αναλώμασι των φυσικών πόρων και του περιβάλλοντος, δημιούργησε εκρηκτικά περιβαλλοντικά προβλήματα, παγκόσμια και τοπικά.

Το ψευτοδιλήμμα “ανάπτυξη ή περιβάλλον” όπως επίσης και το εκβιαστικό “ανεργία ή περιβάλλον” κονιορτοποιήθηκαν από την ίδια τη ζωή, η οποία υποχρέωσε την ανθρωπότητα το 1992 στο Ριο να ορίσει ως έννοια και μοναδικό στόχο τη βιώσιμη ανάπτυξη.

Η εμμονή στην μονομερή οικονομική μεγέθυνση δεν είναι απλώς παρωχημένη πολιτική, αλλά παράνομη και ανήθικη. Όχι πλέον ποσοτική, αλλά ποιοτική και μάλιστα πράσινη ανάπτυξη.

Η Ελευσίνα αποτελεί μια πρόκληση γιατί σε μικρογραφία είναι η πλέον εύγλωττη απεικόνιση αυτού του προβλήματος.

Η ιερή πόλη επί 20 αιώνες των αρχαίων Ελλήνων, αφού περιέπεσε στην αφάνεια επί 14 αιώνες την εποχή της Φραγκοκρατίας και Τουρκοκρατίας, έγινε τον 20ο αιώνα η πόλη της βιομηχανικής ανάπτυξης.

Μιας ανάπτυξης άναρχης και ασύδοτης με καταστροφικά αποτελέσματα για το φυσικό, πολιτιστικό και ανθρωπογενές περιβάλλον.

Οι μεγάλοι περιβαλλοντικοί αγώνες των τελευταίων δεκαετιών, ο εκσυγχρονισμός  της ελληνικής νομοθεσίας και τα μέτρα που επεβλήθηκαν βελτίωσαν την κατάσταση.

Σήμερα η ατμόσφαιρα είναι καθαρότερη από το κέντρο των Αθηνών, η θάλασσα σταδιακά ξανάγινε κατάλληλη για κολύμβηση, ο Δήμος ανακτά και αξιοποιεί με πολεοδομήσεις τα αργούντα βιομηχανικά κτίρια σε επαφή με τις αρχαιότητες, τον οικιστικό ιστό και την κατοικία, προσφέρει χώρο στη Πολιτεία για το νέο Αρχαιολογικό Μουσείο και με πράσινες δράσεις αναβαθμίζει τον οικιστικό ιστό.

Το έδαφος όμως παραμένει σοβαρά ρυπασμένο από τον ΧΥΤΑ και τις βιομηχανίες.

Σήμερα την εποχή της βιώσιμης ανάπτυξης και της εταιρικής κοινωνικής ευθύνης, στην οποία οι επιχειρήσεις αναλαμβάνουν υποχρεώσεις έναντι της κοινωνίας επέκεινα των όσων προστάζουν οι νόμοι, επιβάλλεται η Ελευσίνα να γνωρίσει την βιώσιμη ανάπτυξη.Η σημερινή εποχή επιτρέπει αλλά και επιβάλει την σύγχρονη ανάγνωση του Μύθου του Ερισύχθωνα, ώστε να μην αντιστραφούν οι προτεραιότητες, ώστε να μην κυριαρχήσει η αντιμετώπιση της οικονομικής κρίσης σε βάρος του περιβάλλοντος, ώστε να κερδίσουμε το στοίχημα για τις επόμενες γενεές.

Η επιλογή της Ελευσίνας από την Ακαδημία Αθηνών και το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Νίκης Γουλανδρή για την υλοποίηση του προγράμματος “Δάσος-Ζωή-Πολιτισμός” δεν είναι μόνο τιμητική για την πόλη μας αλλά και εξόχως συμβολική, γιατί μέχρι σήμερα στην τεράστια προσπάθειά μας δεν είχαμε συμπαραστάτη την Πολιτεία αλλά μόνο ορισμένους φωτισμένους ανθρώπους.

Η πόλη της θεάς Δήμητρας αναμένει με ιδιαίτερη χαρά να φιλοξενήσει επί 4 μήνες την έκθεση “Ερυσίχθων: Σύγχρονη ανάγνωση του μύθου”, αφού διδάχτηκε και διδάσκει τον μύθο.

 

Συμμετέχουν οι καλλιτέχνες:

Αγγελή Ηώ, Αθανασιάδη Αλεξάνδρα, Ακύλα Έλενα, Αλεξίου Λήδα, Αποστόλου Θωμάς, Βέργη Χρύσα, Βερούκη Παυλίνα, Βλασσοπούλου Πάκυ, Bolesch Katharina, Βουτσάς Βελισάριος, Βρέλλης Πέτρος, Γιαννακάκη Μαρία, Γκόνου Ειρήνη, Ζαννής Στέφανος, Ζολωτάκης Αποστόλης, Θέμελη Ιωάννα, Ventseslav Iotoff, Καπαγιαννίδης Κωνσταντίνος, Καραβέλα Αλέκα, Κατρακάζου Κωνσταντίνα, Κάτσαρης Μάνος, Κοντογιαννοπούλου Λήδα, Κοντοσφύρης Χάρης, Κουντούρης Μιχάλης, Κοσκινιώτου Βασιλική, Κρητικός Σπύρος, Λίτη Αφροδίτη, Λόλης Ανδρέας, Μακρής Θανάσης, Μανουσάκης Μιχάλης, Μαντζαβίνος Τάσος, Μάρθας Τάκης, Μαρκάτος Γρηγόρης, Μαρούδα Καλλιρρόη, Μητσόπουλος Πάνος, Μόσχος Νίκος, Μουδάτσος Κωστής, Μπερούτσος Θανάσης, Μπεχράκη Βένια, Ολυμπίου Ειρήνη, Παντελιάς Μίλτος, Παπανικολάου Κώστας, Πατρίκιου Σαββίνα, Σάμιος Παύλος, Σιούτη Μαρίνα, Σπυρίδωνος Καλλιρρόη, Ταμμάμ Μάγδα, Ταξιαρχόπουλος Γιώργος, Τέτσης Παναγιώτης, Τζάνης Δημήτρης, Τζάτζαλος Ελένη, Τσακίρης Γιώργος, Τσεριώνης Γιώργος, Τσίντζος Χρήστος, Τσιρώνης Κώστας, Τσώλης Κώστας, Χαντζαράς Απόστολος, Χαρίσης Χρήστος, Χατζηδημητρίου Τζέλη,Yalom Reid

 

Κατάλογος Έκθεσης

 

 
AddThis Social Bookmark Button
Symbol
Ομαδικές Εκθέσεις